BILDUMA HIZTEGIA

Journée Internationale des Femmes (fr)

Feminismoa



Emakumeen eskubideen aldeko borroka gogoratzeko eta eskubide horiek aldarrikatzeko eguna. Martxoaren 8a da.



Emakumeen Nazioarteko Eguna 1909ko otsailaren 28an egin zen lehenengoz, Ameriketako Estatu Batuetako New York hirian, hango Alderdi Sozialistak antolatuta. Geroago, 1917ko martxoaren 8an, Petrograd-eko (Errusiar Inperioko hiriburua, gaur egungo San Petersburgo) oihalgintzako emakume langileek manifestazio bat egin zuten hiri guztia hartuta, eta agerraldi hura Errusiako Iraultza piztu zuten ekintza nagusietako bat izan zen. Ondorengo urteetan, batez ere herrialde eta mugimendu sozialista eta komunistetan egin zuten Martxoaren 8a. 1975ean, Nazio Batuen Erakundeak nazioarteko egun izendatu zuen.

Euskal Herrian, 1977an egin zen lehen aldiz. Bilbon izan zen, Bizkaiko Emakumeen Asanbladak deituta. Informazioa zabaltzeko erakusmahaiak jarri zituzten, batzar bat egin zuten eta manifestazio bat abiatu zuten Santutxu auzoko kaleetan. Manifestazioa poliziak desegin zuen.

2018ko martxoaren 8an, eta aurreko urteetan ibilitako bideari jarraituz, mugimendu feministak mundu mailako deialdia egin zuen, emakumeen diskriminazioa eta emakumeen aurkako tratu txarrak salatzeko protesta eta lanuzteak egiteko. Deialdi hark erantzun zabala izan zuen mundu osoan, baita Euskal Herrian ere; mugimendu feministak deituta, milaka herritarrek bat egin zuten grebarekin eta protesta-ekintzekin, eta alderdi ia guztien eta sindikatuen babesa jaso zuen. Ondorengo urteetan ere greba- eta lanuzte-deialdiak egin dira —ez bakarrik Martxoaren 8an—, guztiak ere erantzun zabalekoak; horien bidez, bizitza erdigunean jarri da eta ordainik gabeko zaintza-lanak ikusarazi dira, eta zaintza-sistema publiko eta komunitarioa aldarrikatu da.

Hiztegi-unitateak